بررسی نقش فرهنگ سازمانی دیجیتال در تقویت تاب‌آوری کارکنان با تأکید بر نقش میانجی محیط کار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار، گروه روانشناسی، دانشکده علومتربیتی و روانشناسی، دانشگاه البرز، البرز، ایران.

2 دانشجوی کارشناسی ارشد تحقیقات آموزشی، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه پیام نور البرز، البرز، ایران.

10.30473/jpsy.2026.76586.1103

چکیده

در عصر دیجیتال کنونی، تغییرات سریع محیط کار، تاب‌آوری کارکنان را به‌عنوان عاملی کلیدی برای پایداری سازمان‌ها مطرح کرده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش فرهنگ سازمانی دیجیتال در تقویت تاب‌آوری کارکنان آموزش و پرورش استان البرز با تأکید بر نقش مکانیسم محیط کار انجام شد. روش پژوهش کمی و از نوع توصیفی-همبستگی بود. جامعه آماری شامل ۲۵ هزار نفر از کارکنان آموزش و پرورش استان البرز بود که با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای تصادفی، ۳۸۴ نفر به‌عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه فرهنگ سازمانی دیجیتال (مارتینز-کاراسکو و همکاران، ۲۰۲۱)،محیط کار (کلوداچ-آلساندری و همکاران، ۲۰۲۵) و پرسشنامه تاب‌آوری (کونور-دیویدسون، 2003) بود. داده‌ها با استفاده از مدل‌یابی معادلات ساختاری مبتنی بر حداقل مربعات جزئی در نرم‌افزار SmartPLS تحلیل شدند. نتایج تحلیل مسیر نشان داد که تمامی فرضیه‌های پژوهش در سطح اطمینان ۹۹٪ تأیید شدند. چهار بعد فرهنگ سازمانی دیجیتال شامل پذیرش فناوری (۰.۵۷۸= β)، یادگیری مداوم (۰.۲۷۰ β)، همکاری دیجیتال (۰.۱۵۳= β) و نوآوری دیجیتال (۰.۱۳۰= β) تأثیر مثبت و معناداری بر بهبود محیط کار داشتند. همچنین، محیط کار به‌عنوان قوی‌ترین پیش‌بین مستقیم تاب‌آوری کارکنان (۰.۹۰۱= β) شناسایی شد و نقش میانجی کامل را ایفا نمود؛ به‌طوری که اثر غیرمستقیم فرهنگ سازمانی دیجیتال از طریق محیط کار بر تاب‌آوری معنادار بود(۰.۷۷۸= β). فرهنگ سازمانی دیجیتال با بهبود ابعاد محیط کار، بستر لازم را برای افزایش تاب‌آوری کارکنان در برابر تغییرات سریع فراهم می‌کند. پیشنهاد می‌شود مدیران آموزش و پرورش با نهادینه‌سازی فرهنگ دیجیتال، ابتدا کیفیت محیط کار را ارتقا دهند تا از این طریق، تاب‌آوری نیروی انسانی تضمین گردد

کلیدواژه‌ها